Οι «Άγιοι» σταθμοί του μετρό

OLYMPUS DIGITAL CAMERAΑν κάτι δεν λείπει από το μετρό της Αθήνας, αυτό είναι οι Άγιοί του. Άγιος Δημήτριος, Άγιος Ιωάννης, Άγιος Νικόλαος, Άγιος Αντώνιος, Αγία Μαρίνα, και άλλοι θεοσεβούμενοι σταθμοί «ευλογούν» το δίκτυο του μετρό και ενίοτε μπερδεύουν τους επιβάτες. Γιατί αν έχεις την φαεινή ιδέα να ονομάσεις τους δύο τερματικούς σταθμούς της ίδιας γραμμής «Άγιο Αντώνιο» και «Άγιο Δημήτριο», δεν μπορείς να περιμένεις ότι όλα θα πάνε κατ ευχήν και όλοι επιβάτες θα κινηθούν προς τη σωστή κατεύθυνση.

Πέρα από τα αισθήματα θρησκοληψίας των τοπικών κοινωνιών και των δημάρχων, υπάρχει και ένας πιο πρακτικός λόγος για την ονοματοδοσία των συγκεκριμένων σταθμών. Η Αθήνα, όπως και όλη η Ελλάδα, είναι γεμάτη εκκλησίες.  Οι εκκλησίες αυτές (σε μία εποχή μάλιστα που οι περισσότεροι δρόμοι της Αθήνας δεν είχαν ονόματα), αποτέλεσαν σημείο αναφοράς και προσανατολισμού για ντόπιους και επισκέπτες, δίνοντας τελικά  το όνομα του εκάστοτε αγίου στη γύρω περιοχή. Έτσι, στις περισσότερες περιπτώσεις, δεν υπάρχει άλλη εναλλακτική για την ονομασία ενός σταθμού. Ο σταθμός μετρό που βρίσκεται σχετικά κοντά στο κέντρο του Δήμου Αγίας Παρασκευής ονομάστηκε «Αγία Παρασκευή», ενώ ο σταθμός που θα βρίσκεται στο κέντρο του Δήμου Αγίας Βαρβάρας θα ονομαστεί «Αγία Βαρβάρα».

Στη συνέχεια βέβαια υπάρχουν και οι περιπτώσεις όπου η εύρεση του ονόματος δεν είναι εύκολη υπόθεση καθώς σε μία περιοχή υπάρχουν δύο σταθμοί Μετρό και έτσι για έναν από αυτούς επιλέγεται το όνομα της τοπικής εκκλησίας (για παράδειγμα «Άγιος Αντώνιος» και «Περιστέρι»), ενώ άλλες φορές δημιουργούνται αντιδράσεις στις τοπικές κοινωνίες  που δεν θέλουν ο σταθμός τους να έχει όνομα γειτονικής περιοχής (κλασσική περίπτωση ο σταθμός Χαϊδάρι που μετονομάστηκε σε Αγία Μαρίνα μετά από αντιδράσεις των κατοίκων του Δήμου Αγίας Βαρβάρας).

Γράφει η Λίνα Γιάνναρου στην Καθημερινή:

Ο σταθμός του μετρό «Αγία Μαρίνα» βρίσκεται μεν στα διοικητικά όρια του Δήμου Αγίας Βαρβάρας (περικλείεται από την Ιερά Οδό και τις οδούς Κρήνης, Κατσαρού και Αγίας Μαρίνας), αλλά ακριβώς στα όρια με τον Δήμο Χαϊδαρίου, ενώ το πρώτο που βλέπεις βγαίνοντας είναι… το δημαρχείο Αιγάλεω. Όπως μπορεί να φανταστεί κανείς, η ονομασία του δημιούργησε ουκ ολίγες έριδες. Η αρχική σκέψη, από την πλευρά του μετρό, ήταν να ονομαστεί «Χαϊδάρι», αλλά ο Δήμος Αγίας Βαρβάρας ήταν ανένδοτος. «Πώς θα ονομαζόταν Χαϊδάρι αφού είναι στον δήμο μας;», λέει στην «Κ» ο δήμαρχος κ. Γιώργος Καπλάνης. «Έγιναν συζητήσεις επί συζητήσεων, ενώ έπεσαν πολλά ονόματα στο τραπέζι. Η πρώτη σκέψη ήταν να ονομαστεί “Αγία Βαρβάρα”, αλλά έτσι θα λέγεται ο επόμενος σταθμός που θα ανοίξει που θα βρίσκεται στο κέντρο του δήμου μας».

Η πρόταση να ονομαστεί «Αγία Μαρίνα» ήρθε από την πλευρά της Αγ. Βαρβάρας. «Η γειτονιά εκεί λέγεται Αγία Μαρίνα, από το ομώνυμο εκκλησάκι. Αφού αυτή είναι η τοπική ονομασία, τι να κάνουμε; Συμφώνησαν πάντως και οι δήμαρχοι Αιγάλεω και Χαϊδαρίου». Σε κάθε περίπτωση, δεν γλιτώναμε τον άγιο. «Αν ονομαζόταν αυτός “Αγία Βαρβάρα”, ο επόμενος θα ονομαζόταν “Παναγία Ελεούσα”, αφού κι αυτός θα γίνει έξω από εκκλησία», λέει ο κ. Καπλάνης. Τελικά η Παναγία Ελεούσα έχασε, αφού ο πρώτος σταθμός της επέκτασης προς Πειραιά θα ονομαστεί «Αγία Βαρβάρα».

Το ότι ανοίγουν έξω από εκκλησίες είναι το κύριο επιχείρημα των δήμων για την ονοματοδοσία των σταθμών. Ο σταθμός «Αγιος Ιωάννης» (εγκαινιάστηκε τον Νοέμβριο του 2000) ανήκει τυπικά στον Δήμο Αθηναίων, αλλά ουσιαστικά βρίσκεται στη Δάφνη. Καθώς όμως υπάρχει άλλος σταθμός με το όνομα «Δάφνη», τη λύση έδωσε πάλι το παρακείμενο εκκλησάκι, ο Αγιος Ιωάννης ο Κυνηγός που βρίσκεται επί της λεωφόρου Βουλιαγμένης.

Αντίστοιχα, δίπλα στον σταθμό «Άγιος Αντώνιος», που εγκαινιάστηκε το 2004, βρίσκεται και ο ομώνυμος Ιερός Ναός. «Δεν ήταν μόνο αυτός ο λόγος που ονομάστηκε έτσι», υποστηρίζει στην «Κ» ο δήμαρχος Περιστερίου, όπου ανήκει ο συγκεκριμένος σταθμός, κ. Παχατουρίδης. «Ο Άγιος Αντώνιος είναι ο πολιούχος της πόλης μας. Η συγκεκριμένη ήταν η πρώτη εκκλησία στην περιοχή, όταν ακόμα δεν υπήρχε καν Δήμος Περιστερίου, τα χρόνια που ήταν προσφυγικός συνοικισμός. Εξω από τον Ιερό Ναό, μάλιστα, ήταν το νεκροταφείο της πόλης. Ακόμη και σήμερα η περιοχή έχει το τοπωνύμιο Άγιος Αντώνιος (στο Περιστέρι υπάρχει και περιοχή Άγιος Ιερόθεος). Είναι μία από τις ιστορικότερες γειτονιές της πόλης και αφού ο σταθμός άνοιξε κυριολεκτικά στο προαύλιο της εκκλησίας, πήρε δικαιωματικά το όνομά της».

Η κύρια ένσταση για την ονομασία του συγκεκριμένου σταθμού είναι ότι δεν υποδηλώνει κατεύθυνση, γεγονός που αποτελούσε κυρίως πρόβλημα όταν ο σταθμός ήταν τερματικός. Όσοι δεν είναι Περιστεριώτες δεν γνωρίζουν το τοπωνύμιο. «Έχετε δίκιο, όμως γι’ αυτό παλέψαμε να ανοίξουν και άλλοι δύο σταθμοί στην περιοχή. Τώρα που η γραμμή συνεχίζεται προς “Περιστέρι” και “Ανθούπολη”, το επιβατικό κοινό αντιλαμβάνεται την κατεύθυνση», σημειώνει ο κ. Παχατουρίδης.

Περισσότερα: Οι Άγιοι στο μετρό της Αττικής πληθαίνουν | Καθημερινή

Creative Commons License

Το παραπάνω κείμενο παρέχεται με άδεια 
Creative Commons: Αναφορά Δημιουργού – Παρόμοια Διανομή 3.0