Απαραίτητος ένας δεύτερος σταθμός Μετρό στην Κυψέλη

Η γραμμή 4 του Μετρό, η δημοπράτηση της οποίας (αν πιστέψουμε τις εξαγγελίες από το υπουργείο Υποδομών) αναμένεται μέσα στις επόμενες εβδομάδες, θα φέρει για πρώτη φορά το μετρό στην Κυψέλη, μία από τις πιο πυκνοκατοικημένες περιοχές της Αθήνας. Σύμφωνα με τα σχέδια της Αττικό Μετρό, ο σταθμός Κυψέλη αναμένεται να κατασκευαστεί στην πλατεία Κυψέλης, στην καρδιά δηλαδή της γειτονιάς.

Το πρόβλημα, το οποίο οι κάτοικοι της περιοχής έχουν εντοπίσει εδώ και χρόνια, βρίσκεται στο ότι η απόσταση του αμέσως επόμενου σταθμού (Γαλάτσι) που θα κατασκευαστεί στη διασταύρωση των λεωφόρων Βεΐκου και Γαλατσίου είναι σε ευθεία γραμμή 1,5 χιλιόμετρο. Η βέλτιστη απόσταση σταθμών Μετρό στην Αθήνα είναι περίπου 1 χιλιόμετρο έτσι ώστε κάποιος που βρίσκεται μεταξύ δύο σταθμών να πρέπει να διανύσει το πολύ 500 μέτρα μέχρι τον κοντινότερο σταθμό. Φυσικά εξαιρέσεις υπάρχουν με μεγαλύτερες αποστάσεις έξω από κέντρο της Αθήνας. Στην περίπτωση της πυκνοκατοικημένης Κυψέλης όμως, η απόσταση 1,5 χιλιόμετρου μεταξύ δύο σταθμών παραείναι μεγάλη.

Η Αττικό Μετρό έχει δικαιολογήσει την μεγάλη απόσταση με το επιχείρημα πως δεν υπάρχει διαθέσιμος χώρος μεταξύ των δύο σταθμών στον οποίο η κατασκευή ενός σταθμού να είναι εφικτή. Το σημείο που έχει προταθεί από επιτροπές κατοίκων είναι η διασταύρωση Πάρνηθος και Αγίας Γλυκερίας στην Άνω Κυψέλη (βλ. φωτογραφία). Για το σημείο αυτό η Αττικό Μετρό έχει απαντήσει πως ο σταθμός Πάρνηθος δεν προβλέφθηκε για λόγους «κατασκευαστικής εφικτότητας» καθώς θα έπρεπε να κατασκευαστεί σε βάθος 50 μέτρων, λόγω του υπεδάφους της περιοχής.

Αν και κατά πάσα πιθανότητα αυτό θα έκανε το σταθμό Πάρνηθος το βαθύτερο στην Αθήνα, δεν θα υπήρχε μεγάλη διαφορά με έναν άλλο σταθμό που έχει ξεκινήσει να κατασκευάζεται: το σταθμό της γραμμής 3 στο λιμάνι του Πειραιά που θα βρίσκεται σε βάθος μεγαλύτερο των 40 μέτρων. Αλλά και στο εξωτερικό δεν είναι σπάνια η κατασκευή σταθμών σε τέτοιο βάθος ή πολύ μεγαλύτερο (π.χ. 100 μέτρων στη Μόσχα).

Προφανώς και το πρόβλημα της Αττικό Μετρό δεν είναι η κατασκευαστική εφικτότητα του σταθμού αλλά η οικονομική. Με τη σημερινή κυβέρνηση να προσπαθεί μάταια επί δύο χρόνια να εξασφαλίσει χρηματοδότηση για το πρώτο τμήμα της γραμμής 4, ένας επιπλέον σταθμός, πόσο μάλλον ένας ακριβός σταθμός, θα εκτροχίαζε το όλο εγχείρημα.

Εν τω μεταξύ οι κάτοικοι της περιοχής τους τελευταίους μήνες έχουν στείλει επιστολές τόσο στην Αττικό Μετρό όσο και στον πρωθυπουργό για την παράλειψη της κατασκευής του σταθμού Πάρνηθος. Τα επιχειρήματα που προτάσσουν είναι ότι αφενός o σταθμός θα παρέχει πρόσβαση στους κατοίκους της περιοχής στο δίκτυο του Μετρό και αφετέρου θα δώσει πνοή σε μία οικονομικά υποβαθμισμένη περιοχή.

Αν κατασκευαστεί μόνο ένας σταθμός Μετρό στην γειτονιά της Κυψέλης είναι προφανές πως ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού δεν θα μπορεί να τον χρησιμοποιήσει αφού ο μόνος τρόπος πρόσβασης θα είναι με ΙΧ -σε μία περιοχή που όμως δεν υπάρχουν διαθέσιμες θέσεις στάθμευσης- ενώ παράλληλα ο σταθμός αυτός θα αντιμετωπίζει προβλήματα λειτουργίας καθημερινά λόγω της αυξημένης επιβατικής κίνησης.

Σε απάντηση της Αττικό Μετρό στους κατοίκους της περιοχής πριν από λίγες μέρες, η εταιρεία επαναλαμβάνει για άλλη μία φορά το επιχείρημα της «κατασκευαστικής εφικτότητας» σημειώνοντας πως στην παρούσα φάση είναι αργά για να εξεταστεί και πάλι το αίτημα δεδομένου ότι κάτι τέτοιο θα προκαλούσε καθυστέρηση στην δημοπράτηση του έργου. Δίνει όμως αμυδρές ελπίδες διαβεβαιώνοντας πως το αίτημα θα επανεξεταστεί «στη φάση υλοποίησης του έργου», χωρίς όμως να διευκρινίζεται τι σημαίνει αυτό.

Προφανώς και ένας ολόκληρος σταθμός -και μάλιστα ένας ακριβός σταθμός- δεν είναι δυνατό να κατασκευαστεί αν δεν περιλαμβάνεται ήδη στο αντικείμενο του διαγωνισμού, άρα η Αττικό Μετρό μάλλον εννοεί ότι υπάρχει περίπτωση να υπάρξει μέριμνα έτσι ώστε να γίνει δυνατή η εκ των υστέρων κατασκευή του σταθμού σε επόμενη φάση, όπως συνέβη με τους σταθμούς Χολαργός, Νομισματοκοπείο και Αγία Παρασκευή στην Αθήνα, και όπως θα συμβεί με το σταθμό Βενιζέλου στη Θεσσαλονίκη. Σε αυτή την περίπτωση ο σταθμός Πάρνηθος θα πρέπει να περιλαμβάνεται στο αντικείμενο ενός νέου μελλοντικού διαγωνισμού, πριν ή μετά την έναρξη λειτουργίας της γραμμής 4.

Αν δεν υπάρξει κάποια θετική εξέλιξη, η παράλειψη της κατασκευής ενός δεύτερου σταθμού Μετρό στην Κυψέλη θα αποτελέσει ιστορικό λάθος για την Αττικό Μετρό, παρόμοιο με την αλλαγή χωροθέτησης του σταθμού Αγία Παρασκευή και την  ματαίωση κατασκευής του σταθμού Ευαγγελίστρια στον Πειραιά. Η διαφορά βεβαίως είναι ότι σε αυτές τις περιπτώσεις η εταιρεία (και οι τότε κυβερνήσεις) υπέκυψαν σε παράλογες απαιτήσεις τοπικών παραγόντων, ενώ τώρα η τοπική κοινωνία είναι υπέρ του σταθμού και η Αττικό Μετρό προβάλει τα δικά της -λογικά ή παράλογα- επιχειρήματα.