Τις υπηρεσίες οδικών μεταφορών που σήμερα εκτελεί το ΚΤΕΛ Αττικής αφορά ο νέος διαγωνισμός για την ανάθεση του αποκλειστικού δικαιώματος εκτέλεσης δημόσιων τακτικών υπεραστικών μεταφορών επιβατών στην Περιφέρεια Αττικής, μέσω της Ελληνικής Εταιρείας Συμμετοχών και Περιουσίας Α.Ε.
Ο διαγωνισμός αφορά την ανάθεση του αποκλειστικού δικαιώματος εκτέλεσης και εκμετάλλευσης δημόσιων τακτικών υπεραστικών οδικών μεταφορών επιβατών με λεωφορεία στην Αττική, μέσω σύμβασης παραχώρησης δημόσιας υπηρεσίας, όπως προβλέπεται από τον Κανονισμό 1370/2007. Η εκτιμώμενη αξία της σύμβασης ανέρχεται σε 108 εκατ. ευρώ πλέον ΦΠΑ (122,04 εκατ. ευρώ με ΦΠΑ). Προβλέπεται, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, δυνατότητα παράτασης της σύμβασης για έως 5 επιπλέον έτη, οπότε η εκτιμώμενη αξία μπορεί να ανέλθει σε 162 εκατ. ευρώ πλέον ΦΠΑ.
Η διάρκεια της σύμβασης ορίζεται σε 10 έτη από την έναρξη παροχής του συγκοινωνιακού έργου, με δυνατότητα παράτασης έως 5 επιπλέον έτη, μετά από αιτιολογημένη απόφαση της αναθέτουσας αρχής.
Πρόκειται για τον 9ο κατά σειρά διαγωνισμό που προκηρύσσεται στο πλαίσιο της διαδικασίας για την ανάθεση των δημόσιων τακτικών οδικών μεταφορών επιβατών, μετά τους αντίστοιχους διαγωνισμούς που έχουν προηγηθεί τους τελευταίους μήνες για τις Περιφέρειες Στερεάς Ελλάδας, Κρήτης, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίων Νήσων, Ηπείρου, Θεσσαλίας, Δυτικής Μακεδονίας και Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Σημειώνεται ότι κανένας από τους διαγωνισμούς αυτούς δεν έχει ολοκληρωθεί, καθώς έχουν δοθεί απανωτές παρατάσεις στις προθεσμίες τους, μετά από αιτήματα και ενστάσεις υποψηφίων.
Υπεραστικές συγκοινωνίες στο υπόλοιπο Αττικής
Αντικείμενο του διαγωνισμού είναι το υπεραστικό συγκοινωνιακό έργο στο Υπόλοιπο Αττικής, δηλαδή στις Περιφερειακές Ενότητες Δυτικής και Ανατολικής Αττικής. Η περιοχή ευθύνης του Οργανισμού Αστικών Συγκοινωνιών Αθηνών (ΟΑΣΑ) δεν περιλαμβάνεται στο πεδίο εφαρμογής του διαγωνισμού, ενώ στη Δυτική και Ανατολική Αττική δεν υπάρχουν διακριτά αστικά δίκτυα. Σημειώνεται, πάντως, ότι σύμφωνα με τη νομοθεσία, στην περιοχή ευθύνης του ΟΑΣΑ περιλαμβάνεται πλέον το σύνολο της Περιφέρειας Αττικής, πλην των νησιών, συμπεριλαμβανομένων περιοχών όπου σήμερα εκτελούνται δρομολόγια από το ΚΤΕΛ Αττικής.
Τα νησιά της Αττικής (Αίγινα, Σαλαμίνα, Κύθηρα κ.λπ.) δεν περιλαμβάνονται επίσης στο αντικείμενο του συγκεκριμένου διαγωνισμού. Στα τεύχη του διαγωνισμού διευκρινίζεται, πάντως, ότι οι τυχόν αστικές μετακινήσεις στις νησιωτικές περιοχές «θεωρείται ότι ενσωματώνονται στα συνολικά -υπεραστικά- δίκτυα», στο πλαίσιο της γενικότερης κατηγοριοποίησης των συγκοινωνιακών δικτύων της Περιφέρειας Αττικής.
Το προβλεπόμενο μεταφορικό έργο περιλαμβάνει 1.690 δρομολόγια εβδομαδιαίως, με συνολικά περίπου 87.880 ετήσια δρομολόγια και περισσότερα από 5,34 εκατ. οχηματοχιλιόμετρα ετησίως. Το πρόγραμμα δρομολόγησης θα μπορεί να τροποποιείται κατά τη διάρκεια της σύμβασης, ανάλογα με τις τεκμηριωμένες ανάγκες του συγκοινωνιακού έργου. Η αρμόδια αρχή μπορεί να ανακατανέμει το μεταφορικό έργο μεταξύ γραμμών, ενώ προβλέπεται και η δυνατότητα δημιουργίας νέων ή τροποποίησης υφιστάμενων δρομολογίων.
Αξιοσημείωτο είναι επίσης πως -αντίθετα με προηγούμενους διαγωνισμούς- στα τεύχη του διαγωνισμού δεν αναφέρονται εποχικές μεταβολές στον αριθμό των δρομολογίων (π.χ. αύξηση των δρομολογίων προς Ραφήνα κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού), αν και αναφέρεται ρητώς πως αυτό μπορεί να γίνει εφικτό κατά τη διάρκεια της σύμβασης.
Ο ανάδοχος θα πρέπει να διαθέσει τον απαιτούμενο στόλο για την εκτέλεση του μεταφορικού έργου. Για την περιοχή του διαγωνισμού προβλέπεται ελάχιστο απαιτούμενο πλήθος 98 λεωφορείων, με εφεδρεία 10 ακόμα οχημάτων.
Τα λεωφορεία θα πρέπει να είναι κατάλληλα για υπεραστικά και ημιαστικά δρομολόγια και να είναι πετρελαιοκίνητα τεχνολογίας Euro III ή νεότερης ή οχήματα μηδενικών εκπομπών. Ο ανάδοχος θα είναι υπεύθυνος για τη συντήρηση του στόλου και για τη διατήρηση των λεωφορείων σε κατάλληλη κατάσταση καθ’ όλη τη διάρκεια της σύμβασης.
Για την ετοιμότητα του στόλου προβλέπεται ότι η απαιτούμενη διαθεσιμότητα θα πρέπει να έχει εξασφαλιστεί εντός 6 μηνών από την υπογραφή της σύμβασης. Αντίστοιχα, οι επιβατικοί σταθμοί που δεν είναι ήδη διαθέσιμοι θα πρέπει να τεθούν σε λειτουργία εντός ενός έτους από την υπογραφή της σύμβασης, εκτός αν ο ανάδοχος έχει δεσμευτεί για μικρότερο χρονικό διάστημα.
Τηλεματική και ηλεκτρονικό εισιτήριο
Όπως και στους διαγωνισμούς που προηγήθηκαν, όλα τα οχήματα θα πρέπει να διαθέτουν τηλεματική και Αυτόματο Σύστημα Συλλογής Κομίστρου (ΑΣΣΚ).
Το σύστημα θα επιτρέπει την παρακολούθηση της θέσης των λεωφορείων σε πραγματικό χρόνο, την ενημέρωση των επιβατών μέσω ιστοσελίδας και εφαρμογής κινητού, καθώς και τη λειτουργία συστημάτων έκδοσης και επικύρωσης ηλεκτρονικών εισιτηρίων. Προβλέπεται επίσης δυνατότητα αγοράς εισιτηρίου με τραπεζική κάρτα, τόσο από εκδοτήρια όσο και εντός των λεωφορείων.
Τα δεδομένα από την τηλεματική και το ΑΣΣΚ θα διασυνδέονται με το Κεντρικό Πληροφοριακό Σύστημα του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, επιτρέποντας την παρακολούθηση της εκτέλεσης των δρομολογίων και την επαλήθευση του παρεχόμενου έργου.
Παράλληλα, η ποιότητα των υπηρεσιών θα αξιολογείται μέσω δεικτών που θα βασίζονται στα δεδομένα της τηλεματικής, αλλά και μέσω ετήσιων ερευνών ικανοποίησης επιβατών και ερευνών τύπου «Mystery Shopping», οι οποίες θα πραγματοποιούνται τουλάχιστον δύο φορές τον χρόνο.
Ποιοτικά και οικονομικά κριτήρια
Όπως και στους προηγούμενους διαγωνισμούς, η ανάθεση θα γίνει με βάση την πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά βάσει βέλτιστης σχέσης ποιότητας–τιμής.
Η μεγαλύτερη βαρύτητα μεταξύ των κριτηρίων δίνεται στην ετοιμότητα του επιβατικού σταθμού και του στόλου, με συντελεστή 29,5%, και στην ετοιμότητα και εμπειρία των οδηγών, επίσης με 29,5%. Ακολουθούν η έκπτωση επί των ανώτατων ορίων χρέωσης με 20%, η ηλικία των λεωφορείων με 10%, οι περαιτέρω προσφερόμενες εκπτώσεις για τους επιβάτες με 6% και το πρόσθετο μεταφορικό έργο με 5%.
Στο οικονομικό σκέλος, οι υποψήφιοι θα πρέπει να δεσμευτούν για την προσφερόμενη έκπτωση επί των ανώτατων επιτρεπόμενων τιμών κομίστρου. Παράλληλα, μπορούν να προσφέρουν επιπλέον εκπτώσεις για τους επιβάτες, ενώ βαθμολογείται και η ανάληψη πρόσθετου μεταφορικού έργου πέραν αυτού που προβλέπει η διακήρυξη.
Ως προς την ηλικία του στόλου, το ανώτατο όριο που μπορεί να δηλώσει ο διαγωνιζόμενος είναι τα 25 έτη. Για κάθε έτος μικρότερο από τα 25 έτη προβλέπεται πρόσθετη βαθμολογία, ενώ προσφορά με λεωφορεία μεγαλύτερης ηλικίας απορρίπτεται. Κατά τη διάρκεια της σύμβασης, κάθε λεωφορείο που συμπληρώνει το όριο ηλικίας θα πρέπει να αντικαθίσταται με όχημα ηλικίας έως 18 ετών.
Κρατική αποζημίωση και έσοδα από εισιτήρια
Ο ανάδοχος θα εισπράττει τα έσοδα από τα εισιτήρια και θα λαμβάνει τις προβλεπόμενες αποζημιώσεις για τις απώλειες εσόδων από την εφαρμογή μειωμένων ή δωρεάν κομίστρων σε ειδικές κατηγορίες επιβατών. Η σύμβαση προβλέπει επίσης δυνατότητα αναπροσαρμογής των κομίστρων λόγω μεταβολής του ετήσιου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
Η εκτέλεση του έργου θα παρακολουθείται σε συνεχή βάση, με αξιοποίηση των στοιχείων της τηλεματικής, του ΑΣΣΚ και των τριμηνιαίων εκθέσεων που θα υποβάλλει ο ανάδοχος. Προβλέπονται ποινικές ρήτρες για μη εκτέλεση δρομολογίων ή πλημμελή παροχή υπηρεσιών, ενώ σε περίπτωση που η αξιοπιστία εξυπηρέτησης παραμείνει κάτω από το 90% για συνεχόμενο διάστημα άνω των 30 ημερών, μπορεί να κινηθεί διαδικασία έκπτωσης του αναδόχου.
Η προθεσμία υποβολής των προσφορών λήγει στις 24 Σεπτεμβρίου 2026, ενώ η ηλεκτρονική διαδικασία του διαγωνισμού θα πραγματοποιηθεί την ίδια ημέρα μέσω του ΕΣΗΔΗΣ.
Αλέξανδρος Λιάρος – athenstransport.com
